Kilka słów o historii piwa...

Piwo jest artykułem spożywczym towarzyszącym ludziom od najdawniejszych czasów. Pierwsze ślady z nim związane pozostawiła antyczna cywilizacja sumeryjska 6 tys. lat p.n.e. Na zachowanych do dzisiaj kamiennych tabliczkach pokrytych pismem klinowym znajdują się opisy warzenia 16 różnych gatunków piwa. Używano go jako lekarstwa, składano w ofierze bóstwom, opłacano nim robotników. Warzeniem piwa zajmowały się tylko kobiety, choć nadzór sprawowali zawodowi piwowarzy - mężczyźni. Dzięki temu zajęciu byli zwolnieni ze służby wojskowej. Browary wznoszono przy świątyniach.

Na terenie Babilonu warzelnie piwa zaczęły jednocześnie pełnić funkcję pierwszych barów. Babilońscy piwowarzy jako pierwsi zastosowali chmiel, wprowadzili także piece paleniskowe. Dzięki tym innowacjom liczba gatunków piwa wzrosła w tym okresie do blisko 50, np. sikaru ze skiełkowanego jęczmienia, kurunnu ze słodu pszenicznego, shekar o podwyższonej zawartości alkoholu. To ostatnie było ulubionym piwem wyższych sfer.

W starożytnym Egipcie piwo miało istotne zastosowanie w farmacji jako lek w chorobach skóry i oczu. Wierzono, iż tajemnicę jego warzenia przekazał ludziom bóg Ozyrys. W ówczesnym Egipcie działały 63 browary produkujące 14 gatunków piwa, m.in. zythum piwo jęczmienne z dodatkiem soku daktylowego czy dizythum o podniesionej zawartości alkoholu (10 - 15 %). Faraon Ramzes II ofiarowywał bogom co roku 100 tys. litrów piwa zythum. Egipscy piwowarzy wprowadzili kolejne udoskonalenia procesu warzenia piwa. W miejsce glinianych kadzi i kotłów zastosowali miedziane naczynia.

W najdawniejszych czasach wyrób piwa należał do kobiet. Np. u Inków w Ameryce Południowej tylko kapłanki słońca miały prawo przygotowywać przeznaczone dla cesarza piwo kukurydziane.

Znano je w Chinach i starożytnej Grecji. O piwie wspomina Kodeks Hammurabiego (dla fałszerzy piwa przewidywano karę śmierci przez utopienie w sfałszowanym napoju) oraz Talmud i Stary Testament. Do Rzymu piwo trafiło dzięki Juliuszowi Cezarowi, który nie gustując w winie przywiózł je z Galii. Jednak wśród Rzymian piwo nie znalazło zbyt wielu amatorów. Pierwsze tysiąclecie n.e. to czas dominacji wina, wypierającego piwo na obrzeża ówczesnej cywilizacji śródziemnomorskiej. Piwo przetrwało wśród ludów Skandynawii, Celtów, Słowian oraz wśród plemion germańskich.

Piwo powróciło do łask wraz z postępującą chrystianizacją Europy. Pierwsze browary w miastach europejskich powstały w już X w. n.e. W pierwszej połowie XII w. piwowarzy zaczęli się łączyć w cechy zwane gildiami. W roku 1258 francuski król Ludwik IX jako pierwszy władca europejski zatwierdził na prośbę gildii regulamin zawodu piwowara. Głównymi producentami piwa były zakony i klasztory. Mnisi wykorzystywali ten napój w czasie długich postów jako ważny składnik odżywczy. W Europie opiekunami piwowarów stawali się święci: św. Leonard w Alzacji, św. Florian w Bawarii, św. Wit i św. Wawrzyniec w północnych Niemczech, św. Colomban w Irlandii. Na początku XI w. biskup Arnoldus szczególnie czczony we Flandrii i Walonii nakazał głosić z ambony, aby podczas zarazy ludzie zamiast wody pili piwo, dzięki czemu wielu ocaliło życie. Najsłynniejszym i najbardziej popularnym patronem piwowarów pozostał król piwa - Gambrinus. W roku 1516 elektor bawarski książę Wilhelm wydał tzw. prawo czystości, nakładające obowiązek używania w trakcie warzenia piwa tylko trzech surowców: jęczmienia, chmielu i wody.

W Polsce piwo pojawiło się za czasów Bolesława Chrobrego, stając się na wiele wieków polskim napojem narodowym - o czym się często zapomina . W swoich kronikach opisywał je Gall Anonim. Jan Długosz pisał: "Wino tu rzadko używane. Ma jednak naród polski napój warzony z pszenicy, chmielu i wody, po polsku piwem zwany. Ale nie ma nadeń lepszego dla pokrzepienia ciała. Jest nie tylko rozkoszą mieszkańców, lecz i cudzoziemców". Powszechnie znanymi miłośnikami piwa byli Mikołaj Rej, Jan Kochanowski i Ignacy Krasicki.

Pierwsze prawo określające zasady produkcji i sprzedaży piwa pochodzi z 1272 roku. Do popularyzacji sposobu warzenia piwa szczególnie przyczynił się zakon cystersów. Od XIII w. prawo warzenia piwa było przedmiotem nadań królewskich, którymi obdarowywano miasta. W XIV w. na terenie Rzeczpospolitej działało 86 browarów. Najbardziej popularnymi piwami były wówczas: grodzkie, końskowolskie, krakowskie i wareckie. Funkcjonował także specjalny urząd nadzorujący jakość piwa, karzący nawet śmiercią za fałszowanie tego napoju.